Opening Europalia Turkije

Wandelen door 12.000 jaar Turkse geschiedenis

11 October 2015
Artikel
Auteur(s): Hanne Van Espen
Na vorige edities over onder andere India, China en Brazilië staat het tweejaarlijkse cultuurfestival Europalia nog tot eind januari in het teken van Turkije.

Europalia stelt zich als doel een beeld te schetsen van de Turkse kunsten en kiest voor een mix van gevestigde namen en jong talent. Op een 25-tal locaties in België en de buurlanden vinden de komende maanden culturele activiteiten plaats. Zowel tentoonstellingen als concerten, lezingen, dansvoorstellingen, gesprekken met Turkse auteurs, theater en vertoningen van Turkse films staan op het programma.

Bij de tentoonstellingen bijt Anatolia. Home of Eternity in het Paleis voor Schone Kunsten in Brussel de spits af. Een van de curatoren is professor emeritus Marc Waelkens, die tot voor kort archeologie doceerde aan de KU Leuven en de opgravingen in Sagalassos leidde.

Later volgen nog een tentoonstelling over Istanbul, ook in het Paleis voor Schone Kunsten, en een vergelijkende expo over de havens van Antwerpen en Istanbul in het MAS in Antwerpen.

BILLEN, ERECTIES EN KORANS

De tentoonstelling over Anatolië toont een 200-tal kunstobjecten afkomstig uit dertig verschillende musea en wil tonen hoe rituelen van generatie op generatie doorgegeven werden. Daarom neemt hij de bezoeker mee op een reis door de tijd die begint in de elfde eeuw voor Christus, langs één van de oudste prehistorische, in steen uitgekerfde reliëfs ter wereld. Het dringt pas door hoe knap dit is als je weet dat er geen metalen werktuigen voor werden gebruikt.

Moderne technologie blijft beperkt tot hier en daar een fotoprojectie

De tentoonstelling neemt je vervolgens mee langs vrouwelijke godenbeeldjes met dikke borsten en billen en een beeldje van een man met een wel extreem grote erectie, langs Romeinse kunst en naar vroege kunstwerken uit het christendom.

In een volgende zaal doet de islam zijn intrede: de profeet afbeelden mag niet, zijn naam afbeelden wel. Wandelend door de geschiedenis van Turkije verwonder je je over prachtig versierde koransteunen, zilvergouden koranhouders, eeuwenoude tapijten en ceremoniële helmen.

Wandel langs een beeldje van een man met een wel extreem grote erectie

De infoborden in de zaal lijken van papyrus, de vitrinekasten zijn geïnspireerd op een Turkse broodschotel: hier is duidelijk aan de afwerking gedacht. Toch is het verder een eerder klassieke vorm van werken, moderne technologie blijft beperkt tot hier en daar een projectie van een foto. Een gemiste kans, want iets meer interactie voorkomt dat het voor de bezoeker te veel van hetzelfde is.

Binnen het kader van de huidige Turkse politieke context lijkt Turkije als themaland een vreemde keuze. De kunst straalt echter een boodschap uit over de context waarin het gemaakt wordt. Daarom biedt Europalia een kans om verschillende stemmen over het land te horen en zo een beter beeld te krijgen van wat er achter de actualiteit staat.

EUROPALIA is een toonaangevend internationaal festival dat om de twee jaar zijn aandacht vestigt op een land en zijn cultureel erfgoed. Van oktober tot februari plaatst dit festival alle denkbare kunstvormen in de kijker: muziek, beeldende kunst, film, theater, dans, literatuur, architectuur, design, mode, gastronomie...