Erasmus volgt voorlopig brexit niet

‘De problemen die de Britten tegemoet gaan, zijn onvoorstelbaar groot’

14 oktober 2016
Artikel
De soep wordt vaak niet zo heet gegeten als ze opgediend wordt, zo ook met de brexit. Dit en komend academiejaar blijft het Erasmusprogramma met het Verenigd Koninkrijk in werking.

Op 23 juni besliste het Verenigd Koninkrijk met een referendum om uit de Europese Unie te stappen. De concrete gevolgen daarvan zijn echter niet meteen merkbaar. Dat de officiële onderhandelingen over de brexit nog niet gestart zijn, leidt tot grote onzekerheid.

Die onzekerheid geldt ook voor de academische samenwerkingen, bevestigt Kurt Deketelaere, secretaris-generaal van de League of European Research Universities (LERU). ‘Deze toestand zal waarschijnlijk nog duren tot 2020. Men onderschat in het Verenigd Koninkrijk enorm wat er nodig is om uit de Europese Unie te stappen. De problemen die de Britten tegemoet gaan, zijn onvoorstelbaar groot.’

Samenwerking houdt stand

Het Verenigd Koninkrijk heeft er dus alle belang bij om de samenwerking met de EU op het vlak van onderzoek en onderwijsbeleid aan te houden. De situatie is volgens het Verenigd Koninkrijk dermate ernstig dat the London School of Economics haar buitenlandse studenten oproept om op sociale media reclame te maken zodat de toestroom van buitenlandse studenten verzekerd blijft. ‘Men schreeuwt moord en brand in het Verenigd Koninkrijk maar op het moment is er niets dat verandert’, aldus Deketelaere.

‘Men schreeuwt moord en brand in het Verenigd Koninkrijk'

Kurt Deketelaere, secretaris-generaal van LERU

De directeurs van de Europese nationale agentschappen zijn zich ook bewust van het belang van de samenwerking. ‘Dat blijkt uit de bijeenkomst eind september 2016 in Praag. Daar gaven de agentschappen aan dat ze er alles aan willen doen om de mobiliteit onder de studenten en de partnerschappen naar en van Groot-Brittannië te bestendigen', zegt Jill Feiffer van Epos Vlaanderen, het Nationaal Agentschap voor het Erasmus+ programma in Vlaanderen. Op dinsdag 11 oktober bevestigde de Britse regering dat voor het academiejaar 2017-2018 de regeling hetzelfde blijft.

Wat daarna?

Er liggen verschillende scenario’s op tafel. Een mogelijk scenario is dat Groot-Brittannië toetreedt tot de Europese Economische Ruimte (EER). Zo is Noorwegen geen lid van de Europese Unie maar maakt het wel deel uit van het Erasmusprogramma. Het Verenigd Koninkrijk en Zwitserland zitten noch in de EU, noch in de EER, maar ze kunnen wel zonder problemen deelnemen aan het Erasmus+ programma. ‘LERU stuurt aan dat het VK een soort associate membership zou moeten opnemen’, aldus Deketelaere. Dat betekent dat Erasmus+ en alle onderzoeksprogramma’s nog steeds toegankelijk zijn.

Brexit betekent aldus veel onzekerheid. Zeker is wel dat de regeling voor Erasmus voorlopig hetzelfde blijft. Nu de Schotse premier Sturgeon op 13 oktober een nieuw Schots referendum aankondigde, blijft de toekomst van het Verenigd Koninkrijk niet alleen op onderwijsvlak veelbesproken.

In Europa zijn er nog 3 andere landen die deelnemen aan het Erasmusprogramma en toch geen deel van de EU uitmaken: Liechtenstein, IJsland en Noorwegen. Zij maken samen met de EU-landen deel uit van de Europese Economische Ruimte (EER). Het inschrijvingsgeld voor de studenten uit die drie landen is in de andere landen van EER hetzelfde als dat voor de studenten uit de EU.

Studenten van buiten de EU en de EER moeten veel meer betalen.